ΑΛΗΘΕΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ

Συνήθως, πριν αποφασίσουμε να ζητήσουμε συμβουλευτικές υπηρεσίες, έχει προηγηθεί μία αρκετά μεγάλη περίοδος προβληματισμού και προσπάθειας να βρούμε λύσεις μόνοι μας, αντιμετωπίζοντας την κατάσταση με τα μέσα που ήδη διαθέτουμε. Αποφεύγουμε να ζητήσουμε τη βοήθεια ειδικού, έως ότου η απογοήτευση, το άγχος και η συναισθηματική κόπωση αρχίσουν να έχουν σημαντικές επιπτώσεις που επηρεάζουν την καθημερινότητά μας.

Δεν χρειάζεται να είναι έτσι όμως.

Το να ζητάμε βοήθεια είναι ένδειξη δύναμης, όχι αδυναμίας. Είναι ένδειξη ότι διαθέτουμε ένα επαρκές επίπεδο αυτογνωσίας ώστε ν’ αναγνωρίζουμε κατ’ αρχάς, ότι υπάρχει ένα ζήτημα προς επίλυση και ότι είναι αδύνατο να βρίσκουμε λύσεις μόνοι μας για τα πάντα. Δείχνει ότι έχουμε το θάρρος και την ωριμότητα να παραδεχτούμε ότι χρειαζόμαστε βοήθεια. Αποδεικνύει ότι αντιμετωπίζουμε με υπευθυνότητα τη ζωή μας, επιλέγοντας να στραφούμε σε νέες γνώσεις, εμπειρίες κι εργαλεία για να διαχειριζόμαστε καλύτερα τις δυσκολίες. Η αναζήτηση υποστήριξης, δείχνει ότι έχουμε την ικανότητα να παίρνουμε γενναίες αποφάσεις για να βγούμε από αδιέξοδα αντί να μένουμε παγιδευμένοι.

Τι είναι η Συμβουλευτική Σταδιοδρομίας;

Η συμβουλευτική σταδιοδρομίας αποτελεί ένα διεπιστημονικό πεδίο που αντλεί από διάφορους κλάδους: της ψυχολογίας, της κοινωνιολογίας, της παιδαγωγικής και άλλων τομέωνⁱ. Είναι μια πρακτική προσέγγιση που συνδυάζει θεωρητική γνώση και εφαρμοσμένες μεθόδους για να βοηθήσει τα άτομα να διαχειριστούν επαγγελματικά ζητήματα. Η συμβουλευτική είναι ένα σύγχρονο εργαλείο που υπάρχει στη διάθεσή μας, προσφέροντας υποστήριξη, καθοδήγηση κι ενδυνάμωση για να διαχειριστούμε με επιτυχία ζητήματα που μάς απασχολούν, λαμβάνοντας τις καλύτερες δυνατές αποφάσεις για τη ζωή μας. Ο ρόλος της είναι πολύπλευρος και προσαρμόζεται στις ανάγκες κάθε ατόμου. Αποσκοπεί στην προσωπική ανάπτυξη, στην αυτοβελτίωση και την αποτελεσματική διαχείριση των επαγγελματικών προκλήσεων.

Τι μπορεί να προσφέρει η Συμβουλευτική Σταδιοδρομίας;

• Ενίσχυση της αυτογνωσίας και της αυτοπεποίθησης.
• Συνειδητοποίηση των πραγματικών αιτιών των δυσκολιών που αντιμετωπίζουμε.
• Ανάλυση και κατανόηση των επιλογών που έχουμε στη διάθεσή μας.
• Ψυχολογική και συναισθηματική υποστήριξη.
• Διευκόλυνση στην επιλογή σπουδών, επαγγελματικής κατεύθυνσης ή επαγγελματικών στόχων.
• Εξοικείωση με μεθόδους που προάγουν την αποτελεσματική διαχείριση άγχους, την επίλυση προβλημάτων και τη λήψη συνειδητών, ώριμων αποφάσεων.
• Βοήθεια στη διαχείριση μεταβατικών φάσεων στις σπουδές και την εργασία.
• Ενίσχυση της ικανότητας προσαρμογής σε νέες συνθήκες και προκλήσεις.
• Καλλιέργεια επικοινωνιακών, κοινωνικών και επαγγελματικών δεξιοτήτων.

Είναι ο Σύμβουλος Σταδιοδρομίας η ειδικότητα που χρειάζομαι;

Για να καταλήξουμε ότι η συμβουλευτική σταδιοδρομίας είναι η κατάλληλη επιλογή για την επίλυση του ζητήματος που μάς απασχολεί, συχνά χρειαζόμαστε επιπλέον πληροφόρηση. Στην εποχή μας υπάρχει πληθώρα επαγγελματιών, διαφόρων ειδικοτήτων, που έχουν ως αντικείμενο την επαγγελματική ζωή του ατόμου, (π.χ. Coaches, Mentors, HR Consultants, Recruiters, Επαγγελματικοί Σύμβουλοι Ανάπτυξης, Σύμβουλοι Σταδιοδρομίας κ.α.)

Τα θέματα με τα οποία ασχολούνται αυτές οι ειδικότητες, είναι πολλές φορές, κοινά. Αυτό που διαφέρει, είναι η προσέγγιση που ακολουθούν και η μεθοδολογία που χρησιμοποιούν, τα οποία διαφοροποιούν τον τρόπο καθοδήγησης και υποστήριξης που προσφέρουν. Έτσι, αν είμαστε εργαζόμενοι, επαγγελματίες ή άνεργοι και είμαστε σε αναζήτηση συμβούλου, καλό θα είναι να αναζητήσουμε συγκεκριμένη πληροφόρηση που θα μάς βοηθήσει να αποφασίσουμε ποια από αυτές τις ειδικότητες είναι καταλληλότερη για μάς, σύμφωνα με την ανάγκη που έχουμε τη δεδομένη στιγμή. Για παράδειγμα, αν μάς ενδιαφέρει να βρούμε εργασία αντίστοιχη των προσόντων μας, θα πρέπει ν’ απευθυνθούμε σε Recruiter (Σύμβουλο Στελέχωσης). Αν μάς ενδιαφέρει να αποφασίσουμε ποια επαγγελματική διαδρομή μάς ταιριάζει, η Συμβουλευτική Σταδιοδρομίας είναι η καλύτερη επιλογή. Αν έχουμε ήδη κατεύθυνση και χρειαζόμαστε υποστήριξη για να προχωρήσουμε και να εξελιχθούμε, τότε καλό είναι να εξετάσουμε αν μάς ταιριάζει περισσότερο η Συμβουλευτική Σταδιοδρομίας, το Career Coaching ή το mentoring. Όταν χρειαζόμαστε καθοδήγηση που μπορεί να μάς παράσχoυν περισσότερες από μία ειδικότητες, θα πρέπει να εξετάσουμε ποιο είδος και στυλ καθοδήγησης ταιριάζει σ’ εμάς προσωπικά, ώστε να διασφαλίσουμε ότι θα είναι αποτελεσματικότερο για την περίπτωσή μας.

Είναι καλύτερο να επιλέξω Σύμβουλο που προέρχεται από τον κλάδο της Ψυχολογίας έναντι κάποιου από άλλον επιστημονικό κλάδο;

Όλοι οι Σύμβουλοι Σταδιοδρομίας, ανεξάρτητα από τον επιστημονικό κλάδο από τον οποίο προέρχονται έχουν εκπαιδευτεί στη Συμβουλευτική επαρκώς ώστε να μπορούν να ασκούν αυτό το επάγγελμα. Αυτό σημαίνει ότι όλοι γνωρίζουν τη μεθοδολογία και την πρακτική της Συμβουλευτικής στο βαθμό που απαιτείται για να τα εφαρμόσουν στο πλαίσιο της Συμβουλευτικής Σταδιοδρομίας. Πριν επιλέξουμε Σύμβουλο Σταδιοδρομίας θα πρέπει να έχουμε ξεκαθαρίσει ότι δεν αποβλέπουμε στο να αντικαταστήσουμε τη Σ.Σ. με ψυχοθεραπεία. Ακόμα κι αν επιλέξουμε Σύμβουλο - Ψυχολόγο πρέπει να είναι σαφές ότι οι συνεδρίες Συμβουλευτικής Σταδιοδρομίας δεν μετατρέπονται σε ψυχοθεραπευτικές συνεδρίες αν παραστεί ανάγκη. Ένας /μία Σύμβουλος Σταδιοδρομίας - Ψυχολόγος όπως και κάθε άλλος/η Σύμβουλος Σταδιοδρομίας θα εστιάσει στη σταδιοδρομία μας και δεν θα παρεκλίνει από τον ρόλο του/της. Όπως κάθε Σύμβουλος, αν κρίνει ότι θα ωφελούμασταν από μία ψυχοθεραπευτική παρέμβαση μπορεί να το συστήσει ή να μάς παραπέμψει σε ειδικό ψυχικής υγείας για θέματα που σχετίζονται με αυτή. Σε καμία περίπτωση δεν θα το αναλάβει ο/η ίδιος/α.

Ο κλάδος από τον οποίο προέρχεται ο/η Σύμβουλος, παίζει όμως κάποιο ρόλο, στο ότι επηρεάζει σε κάποιον βαθμό την οπτική του κατά την ενασχόλησή του με το αντικείμενο της Συμβουλευτικής. Έτσι ενώ όλοι οι Σύμβουλοι εστιάζουν στο προσωπικό προφίλ, τα συναισθήματα και τη συνειδητοποίηση του ατόμου, όπως οι ψυχολολόγοι, ένας/μία κοινωνιολόγος μπορεί επίσης αναλύσει την επίδραση κοινωνικών παραμέτρων στη σταδιοδρομία, ένας/μία εκπαιδευτικός μπορεί να δώσει ιδιαίτερη έμφαση στην προετοιμασία για την αγορά εργασίας μέσω της εκπαίδευσης, ένας/μία οικονομολόγος στην οικονομική αξία των επιλογών καριέρας κτλ.

Ένα ακόμα ερώτημα που μπορεί να απασχολήσει κυρίως γονείς, μαθητές και φοιτητές που αναζητούν συμβουλευτική είναι:

Ποια η διαφορά μεταξύ Συμβούλου Εκπαίδευσης και Συμβούλου Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Σταδιοδρομίας;

Η διαφορά εν συντομία, είναι ότι οι Εκπαιδευτικοί Σύμβουλοι εστιάζουν στην εκπαιδευτική πορεία του ατόμου, ενώ οι Συμβούλοι Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Σταδιοδρομίας, εστιάζουν στην επαγγελματική πορεία και εξέλιξη του ατόμου.

Επομένως αν βασικός μάς στόχος είναι η επιλογή και ολοκλήρωση σπουδών που ταιριάζουν στο ακαδημαϊκό μας προφίλ και χρειαζόμαστε καθοδήγηση για:

• επιλογή σχολείου, πανεπιστημίου ή εκπαιδευτικού προγράμματος
• διαδικασίες εισαγωγής σε ακαδημαϊκά ιδρύματα
• υποτροφίες και οικονομικές ενισχύσεις σπουδών
• τεχνικές μελέτης και βελτίωση ακαδημαϊκής επίδοσης

θα πρέπει να απευθυνθούμε σε Σύμβουλο Εκπαίδευσης.

Photo by Beau Carpenter on Unsplash

Αν στόχος μας είναι η επιλογή σπουδών / επαγγέλματος που θα αποτελέσουν την απαρχή μίας επιτυχημένης σταδιοδρομίας και χρειαζόμαστε καθοδήγηση για:

• να προχωρήσουμε σε επιλογή σπουδών / επαγγέλματος που ταιριάζουν στην προσωπικότητα, τα ενδιαφέροντα, τις δεξιότητες και τις αξίες μας
• να ανακαλύψουμε τις δυνατότητες αλλά και τα αδύναμα σημεία μας, για να μπορέσουμε να αξιοποιήσουμε τις πρώτες και να βελτιώσουμε τα δεύτερα προς όφελος της σταδιοδρομίας μας
• να μάθουμε ποια αντικείμενα σπουδών και ποια εργασιακά περιβάλλοντα ταιριάζουν με τα χαρακτηριστικά μας έτσι ώστε να κάνουμε επιλογές που θα μάς οδηγήσουν σε μία χαρούμενη επαγγελματική ζωή και μία επιτυχημένη επαγγελματική πορεία

τότε θα πρέπει να απευθυνθούμε σε Σύμβουλο Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Σταδιοδρομίας.

Πώς θα αποφασίσω με ποιον/α σύμβουλο θα συνεργαστώ;

Αφού καταλήξουμε ότι η συμβουλευτική σταδιοδρομίας είναι η παρέμβαση στην οποία επιλέγουμε να επενδύσουμε, θ’ αναζητήσουμε τις πληροφορίες που θα μάς βοηθήσουν να αποφασίσουμε ποιον/α σύμβουλο ή εταιρεία συμβουλευτικής θα εμπιστευτούμε. Η συλλογή πληροφοριών μπορεί να γίνει με προσωπική επικοινωνία με συμβούλους/εταιρείες, μέσω γνωστών που έχουν κάνει συμβουλευτική, μέσω διαδικτύου ή αξιοποιώντας κάποια ή όλα τα προηγούμενα. Η προσωπική επικοινωνία (διά ζώσης, μέσω τηλεφώνου ή email) με συμβούλους/εταιρείες μπορεί να μάς δώσει μία πρώτη εικόνα. Η ευγένεια, ο επαγγελματισμός, η προθυμία να μάς δώσουν πληροφορίες και να μάς εξυπηρετήσουν ή η έλλειψη αυτών, μάς βοηθά να καταλάβουμε αν ο/η συγκεκριμένος/η σύμβουλος ή εταιρεία είναι αυτό που χρειαζόμαστε. Η γενικότερη αίσθηση που εισπράττουμε από την επικοινωνία μας, αρκεί για να σχηματίσουμε μία εικόνα και να γνωρίζουμε αν μπορούμε να τον/την εμπιστευτούμε.

Το ίδιο ισχύει και για τις πληροφορίες που θα λάβουμε μέσω της ιστοσελίδας τους. Το αν παρέχει χρήσιμες πληροφορίες ή χρησιμοποιείται απλά για διαφημιστική προβολή, ο επαγγελματισμός ή προχειρότητα που αναδεικνύονται μέσω αυτής, μάς βοηθούν να κρίνουμε αν μάς ικανοποιούν σε βαθμό που να θέλουμε να συνεργαστούμε μαζί τους. Όσο κι αν δεν πρόκειται για προσωπική επαφή, μία ιστοσελίδα αντικατοπτρίζει σε μεγάλο βαθμό την ποιότητα των επαγγελματιών, και των υπηρεσιών τους, μέσω του τρόπου που επιλέγουν να επικοινωνούν με κάθε ενδιαφερόμενο. Μέσω του περιεχομένου της ιστοσελίδας τους μπορούμε να ανακαλύψουμε που εστιάζουν και αν το σημείο εστίασής τους μάς αφορά ή όχι.

Αν έχουμε γνωστούς των οποίων τα παιδιά έχουν κάνει επαγγελματικό προσανατολισμό ή που έχουν κάνει συμβουλευτική σταδιοδρομίας οι ίδιοι, μπορούν να μοιραστούν μαζί μας την εμπειρία τους και αν έμειναν ευχαριστημένοι από τον/την συγκεκριμένο/η σύμβουλο ή τη συγκεκριμένη εταιρεία. Εδώ υπάρχει κάτι πολύ σημαντικο που πρέπει να λάβουμε υπόψη πριν αποφασίσουμε να συνεργαστούμε με κάποιον/α σύμβουλο που μάς προτείνουν. Πόσο εμπιστευόμαστε την κρίση του γνωστού μας; Κατά πόσο τα δικά του κριτήρια για το τι συνιστά έναν/μία καλό/ή σύμβουλο, ταυτίζονται με τα δικά μας; Μήπως έχουμε περισσότερες απαιτήσεις απ’ ότι εκείνος και αυτό που για εκείνον είναι ικανοποιητικό, για εμάς δεν είναι; Σε κάθε περίπτωση, καλό είναι αφού ακούσουμε τη γνώμη του γνωστού μας (είτε έμεινε ευχαριστημένος από τον/την σύμβουλο που συνεργάστηκε είτε όχι) να φροντίσουμε να σχηματίσουμε και δική μας άποψη για τον/την συγκεκριμένο/η σύμβουλο ψάχνοντάς το λίγο περισσότερο με κάποιον από τους άλλους διαθέσιμους τρόπους.

Κάτι ακόμα που σίγουρα θα μάς απασχολήσει πριν ξεκινήσουμε συμβουλευτική, είναι αν θα έχουμε την οικονομική δυνατότητα να αντεπεξέλθουμε στο κόστος της υπηρεσίας. Δεδομένου ότι αυτό είναι σε άμεση συνάρτηση με το χρόνο που θα χρειαστεί μέχρι να επιτευχθεί ο στόχος που επιδιώκουμε να επιτύχουμε μέσω της συμβουλευτικής, θα αναρωτηθούμε:

Σε πόσο χρόνο θα επιτευχθεί ο στόχος μου, μέσω της συμβουλευτικής;

Θα πρέπει να γνωρίζουμε ότι αυτό εξαρτάται:

1. Από τα ατομικά μου χαρακτηριστικά

• Δεξιότητες & εμπειρία: Όσο περισσότερα εφόδια -χρήσιμα για την επίτευξη του στόχου μου- διαθέτω ήδη, τόσο πιο σύντομα μπορώ να τον φτάσω.
• Αυτογνωσία: Όσο πιο ξεκάθαρη εικόνα έχω για τις αξίες, τις δεξιότητες, τα ενδιαφέροντα και την προσωπικότητά μου, τόσο πιο γρήγορα μπορούν να επιτευχθούν οι στόχοι σταδιοδρομίας που έχω θέσειⁱⁱ.
• Κίνητρο & δέσμευση: Η θέληση για αλλαγή και η διάθεση να επενδύσω χρόνο και προσπάθεια, επιταχύνουν τη διαδικασία.
• Ευελιξία & προσαρμοστικότητα: Η δεκτικότητα σε νέες πληροφορίες, το να μαθαίνω, να υιοθετώ νέες συνήθειες και να προσαρμόζομαι σε νέες συνθήκες γρήγορα, βοηθούν στην ταχύτερη επίτευξη των στόχων μου.

2. Από τη φύση του στόχου

Βραχυπρόθεσμοι και Μακροπρόθεσμοι στόχοι: Στόχοι που αφορούν σε λήψη πληροφόρησης (π.χ. Επαγγελματικός Προσανατολισμός, προετοιμασία για συνεντεύξεις, σύνταξη βιογραφικού, τεχνικές διαχείρισης χρόνου /άγχους κ.τ.λ.) έχουν προκαθορισμένη χρονική διάρκεια και κόστος για τα οποία μπορούμε να ενημερωθούμε πριν ξεκινήσουμεⁱⁱⁱ.

Όταν όμως ο στόχος μας είναι μακροπρόθεσμος, (π.χ. μία θέση εργασίας που απαιτεί εμπειρία, συγκεκριμένες γνώσεις και δεξιότητες που δεν διαθέτουμε για την ώρα) η συμβουλευτική μπορεί να ξεκινήσει με λίγες συστηματικές συνεδρίες αρχικά και στη συνέχεια να παρακολουθείται η πρόοδος του συμβουλευόμενου πιο αραιά (ανά 3μηνο, 6μηνο ή ετησίως) ώστε να λαμβάνει τη στήριξη που χρειάζεται, μέχρι την επίτευξη του στόχου.

Ρεαλιστικότητα & σαφήνεια:Όσο πιο σαφής, ρεαλιστικός και μετρήσιμος είναι ο στόχος μας, τόσο πιο εύκολα και σύντομα θα ολοκληρωθεί η διαδικασία.

3. Από τον/την Σύμβουλο Σταδιοδρομίας με τον/την οποίο/α θα επιλέξω να συνεργαστώ.

Ποιότητα καθοδήγησης:Η γνώση, η εμπειρία, η οπτική και η προσωπικότητα του συμβούλου είναι κάποιοι από τους παράγοντες που επηρεάζουν την ποιότητα της συμβουλευτικής. Υπάρχουν επίσης, συγκεκριμένες ιδιότητες που καθιστούν έναν/μία σύμβουλο ικανό/ή να αντεπεξέλθει στα καθήκοντα του ρόλου του/της, όπως π.χ. ενσυναίσθηση, ενεργητική ακρόαση, αμεροληψία, αναλυτική και στρατηγική σκέψη κ.α. όμως δεν διαθέτουν όλοι οι σύμβουλοι αυτά τα χαρακτηριστικά στον ίδιο βαθμό. Όσο πιο ικανός/ή είναι ο/η σύμβουλος τόσο πιθανότερο είναι να αξιοποιήσει τα κατάλληλα εργαλεία και να μάς παράσχει τις κατάλληλες στρατηγικές που θα επιταχύνουν τη διαδικασία^iv.

Προσαρμογή της συμβουλευτικής στις ατομικές ανάγκες: Η επίτευξη των αποτελεσμάτων είναι πιο γρήγορη όταν η προσέγγιση είναι εξατομικευμένη.

Συχνότητα & διάρκεια των συνεδριών: Η τακτικές συνεδρίες συμβουλευτικής επιταχύνουν τη διαδικασία, ενώ επίσης σημαντικό, είναι να αφιερώνεται επαρκής χρόνος ώστε να μπορούν να αναλυθούν σωστά τα θέματα που προκύπτουν.

4. Εξωτερικοί παράγοντες

Αγορά εργασίας: Η υψηλή ζήτηση στον τομέα που μάς ενδιαφέρει ή στον οποίο δραστηριοποιούμαστε ήδη, βοηθά να επιτευχθούν γρηγορότερα οι επαγγελματικοί μας στόχοι. Αντίθετα, αν υπάρχουν περιορισμένες ευκαιρίες, η διαδικασία μπορεί να διαρκέσει περισσότερο.

Διαθεσιμότητα πόρων (εκπαίδευση, δικτύωση, ευκαιρίες πρακτικής άσκησης): Όσο περισσότερες ευκαιρίες μάθησης και επαγγελματικής ανάπτυξης υπάρχουν διαθέσιμες, τόσο πιο γρήγορα μπορούμε να εξελιχθούμε και να επιτύχουμε τους στόχους μας.

Υποστήριξη: Η ύπαρξη ενός δικτύου υποστήριξης εκτός της συμβουλευτικής σχέσης (π.χ. οικογένεια, φίλοι, επαγγελματικές γνωριμίες) μπορεί να προσφέρει σημαντική βοήθεια που να επιταχύνει την πρόοδο και την επίτευξη του στόχου μας.

Ποια τα χαρακτηριστικά ενός/μίας καλού/ής συμβούλου;

Τα παρακάτω χαρακτηριστικά αποσκοπούν στο να δώσουν μία γενική ιδέα δίχως αυτό να σημαίνει ότι κάποιος δεν μπορεί να έχει κι άλλες προσδοκίες από έναν/μία σύμβουλο σταδιοδρομίας.

• Αξιοποιεί τη γνώση και την εμπειρία του/της προς όφελος του/της συμβουλευόμενου/ης.
• Ενημερώνεται διαρκώς για τις νέες εξελίξεις στο αντικείμενο του/της.
• Λειτουργεί με ακεραιότητα και επαγγελματισμό. Τιμά τον κώδικα δεοντολογίας για την παροχή υπηρεσιών δια βίου συμβουλευτικής, επαγγελματικού προσανατολισμού και σταδιοδρομίας, όπως έχει καθοριστεί από τον Εθνικό Οργανισμό Πιστοποίησης Προσόντων και Επαγγελματικού Προσανατολισμού (Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π.)
• Σέβεται την εμπιστευτικότητα των πληροφοριών που λαμβάνει από τον/την συμβουλευόμενο/η και δεσμεύεται να βάζει το όφελος του/της συμβουλευόμενου/ης πάνω από το δικό του προσωπικό όφελος.
• Έχει την ικανότητα να κατανοεί τις ανάγκες, τους στόχους και τις ανησυχίες των συμβουλευομένων του/της και συμβάλλει στη δημιουργία μιας ισχυρής σχέσης εμπιστοσύνης.
• Μπορεί να επικοινωνεί με σαφήνεια και να εξηγεί τις στρατηγικές και τις προτάσεις του/της με τρόπο που να είναι κατανοητός και εφαρμόσιμος. Έχει την ικανότητα να εξηγεί σύνθετα ζητήματα και περίπλοκα θέματα με απλά λόγια.
• Έχει τη δυνατότητα να προσαρμόζει τη συμβουλευτική παρέμβαση ανάλογα με τις μοναδικές ανάγκες κάθε συμβουλευόμενου/ης. Κάθε άτομο έχει διαφορετική προσωπικότητα, ενδιαφέροντα και στόχους, και ένας/μία καλός/ή σύμβουλος το αναγνωρίζει και προσαρμόζει την παρέμβαση αναλόγως.
• Διαθέτει στοιχεία (όπως θετική διάθεση και ενθουσιασμό) που τον/την κάνουν προσιτό/ή και βοηθούν στην ανάπτυξη και διατήρηση ενός εποικοδομητικού και ενθαρρυντικού κλίματος.
• Έχει πρακτική προσέγγιση. Βοηθά τον/την συμβουλευόμενο/η να θέσει ρεαλιστικούς και επιτεύξιμους στόχους. Αναγνωρίζει ότι κάθε άτομο εξελίσσεται με διαφορετικό ρυθμό κι έχει την ικανότητα να διαχειρίζεται τις προσδοκίες. Προτείνει ρεαλιστικές στρατηγικές που βασίζονται σε λογική ανάλυση βοηθώντας τον/την συμβουλευόμενο/η να κατάνοήσει τα επόμενα βήματα με ξεκάθαρο τρόπο.
• Είναι σε θέση να προτείνει νέες, δημιουργικές λύσεις και να χρησιμοποιεί καινοτόμες επίκαιρες και αποδοτικές μεθόδους για να βοηθήσει τον/την συμβουλευόμενη να ξεχωρίσει στην αγορά εργασίας.
• Προσφέρει συνεχή ενθάρρυνση και υποστήριξη, ειδικά σε δύσκολες περιόδους επαγγελματικής αναζήτησης ή αλλαγών προκειμένου να βοηθήσει τον/την συμβουλευόμενο/η να ξεπεράσει τα εμπόδια και να παραμείνει επικεντρωμένος/η στους στόχους του/της.
• Δεν περιορίζεται μόνο στην καθοδήγηση για την εύρεση ή αλλαγή εργασίας, αλλά ενθαρρύνει και την προσωπική ανάπτυξη του/της συμβουλευόμενου/ης. Στηρίζει την ενίσχυση της αυτοεκτίμησης, την αναγνώριση των δυνατοτήτων και την ανάπτυξη δεξιοτήτων που θα τα έχει ως εφόδια μακροπρόθεσμα.

Photo by Isaac Smith on Unsplash

Κάτι τελευταίο, πολύ σημαντικό που θα μάς βοηθήσει να απευθύνουμε τις κατάλληλες ερωτήσεις στον/στη σύμβουλο στην πρώτη επικοινωνία μας είναι ν’ αφιερώσουμε λίγο χρόνο να αναρωτηθούμε και να έχουμε ξεκάθαρες απαντήσεις στις παρακάτω ερωτήσεις:

1. Για ποιο λόγο θεωρώ ότι χρειάζομαι συμβουλευτική σταδιοδρομίας;

(π.χ. δεν ξέρω ποια επαγγελματική κατεύθυνση ν’ ακολουθήσω, δεν έχω αυτοπεποίθηση όταν καλούμαι να πάρω επαγγελματικές αποφάσεις, είμαι στάσιμος/η επαγγελματικά, δεν μου αρέσει η δουλειά μου, δυσκολεύομαι να διεκδικήσω καλύτερο μισθό ή συνθήκες εργασίας, δυσκολεύομαι να ηγηθώ αποτελεσματικά της ομάδας / του προσωπικού μου κ.τ.λ.)

2. Τι χρειάζομαι συγκεκριμένα;

(π.χ. να μάθω ποια αντικείμενα σπουδών είναι καταλληλότερα για μένα, εκπαίδευση για τη σύνταξη του Βιογραφικού Σημειώματος, τη διαδικασία των συνεντεύξεων εργασίας, για το «χτίσιμο» μίας αξιόπιστης επαγγελματικής ταυτότητας, καθοδήγηση όσον αφορά τη διαχείριση της σταδιοδρομίας μου κ.τ.λ.)

Οι απαντήσεις σε αυτές τις δύο ερωτήσεις, μάς προσφέρουν μία ξεκάθαρη εικόνα της κατάστασης στην οποία βρισκόμαστε και των αναγκών μας και μάς επιτρέπουν να ορίσουμε «στόχους προς επίτευξη». Το να έχουμε ξεκάθαρους στόχους εξ’ αρχής, είναι βασικό για τρεις λόγους:

α) Όταν γνωρίζουμε τι ακριβώς θέλουμε να επιτύχουμε, μπορούμε να καταλάβουμε καλύτερα ποιος μπορεί να μάς βοηθήσει να το επιτύχουμε.

β) Βοηθά τον/την Σύμβουλο στον/στην οποία θα απευθυνθούμε, να κατανοήσει τι χρειαζόμαστε, να καταλάβει αν μπορεί να ανταποκριθεί στις προσδοκίες μας, να μπορέσει να προσαρμόσει ανάλογα το πλάνο των συνεδριών ή να εκτιμήσει αν χρειάζεται να μάς παραπέμψει σε άλλον ειδικό.

γ) Ολοκληρώνοντας τη συμβουλευτική, θα είμαστε σε θέση να ξέρουμε αν ήταν αποτελεσματική απλά εξετάζοντας αν επιτεύχθηκαν οι στόχοι που ορίσαμε στην αρχή.

Κάτι πολύ ουσιαστικό να θυμόμαστε ξεκινώντας συμβουλευτική, είναι ότι κανείς δεν πετυχαίνει στόχους επειδή κάποιος του είπε τι χρειάζεται να κάνει για να τους πετύχει. Το να γνωρίζουμε τι πρέπει να κάνουμε, δεν φτάνει. Πρέπει να το κάνουμε. Ειδικά όσον αφορά μακροπρόθεσμους στόχους, πετυχαίνουμε όταν κάνουμε την απαιτούμενη δουλειά βήμα -βήμα, συστηματικά και με αυτοπειθαρχία. Ο/η σύμβουλος είναι δίπλα μας, μάς καθοδηγεί, μάς στηρίζει αλλά δεν κάνει τη δουλειά για εμάς. Δεν είναι μία «παράκαμψη» για να επιτύχουμε τους στόχους μας εύκολα, γρήγορα και χωρίς προσπάθεια. Ο/η σύμβουλος θα μάς βοηθήσει να μην εγκαταλείψουμε στις δυσκολίες μέχρι να δούμε την επίτευξη των στόχων μας να γίνεται πραγματικότητα.

Γι’ αυτό μπαίνοντας στη διαδικασία της συμβουλευτικής πρέπει να έχουμε μία ακόρεστη επιθυμία να επιτύχουμε ώστε να μπορέσουμε να εκπαιδευτούμε στο να βλέπουμε τα εμπόδια ως ευκαιρία να γίνουμε καλύτεροι κι όχι ως δικαιολογία για να τα παρατήσουμε.